Sözlük
Namlu çıkış hızı nedir?
Diğer adları: çıkış hızı, muzzle velocity, fps, m/s hız
Namlu çıkış hızı, saçmanın namlu ağzını terk ettiği andaki hızıdır. Türkiye'de metre/saniye (m/s), İngilizce kaynaklarda feet/saniye (fps) birimiyle verilir; özellik tablolarında her iki değer ayrı satırlarda gösterilebilir.
Üreticilerin belirttiği hız genellikle hafif saçmayla ölçülen en yüksek değerdir; daha ağır saçma kullanıldığında hız düşer ancak enerji benzer kalır veya artar. Bu nedenle tek başına hız, silahın gücünü anlatmaz; güç için namlu çıkış enerjisine (joule) bakılır.
Hız, saçmanın uçuş yolunu ve hedefe varış süresini etkiler. Çok yüksek hızlar hafif diabolo saçmalarda kararsızlığa yol açabilir; hassas hedef atışında tutarlılık en yüksek hızdan daha önemlidir. Çıkış hızı kronograf adlı cihazla ölçülür.
Bu terimin geçtiği teknik özellikler
Model sayfalarındaki özellik tablolarında “Namlu çıkış hızı” şu satırlarda kullanılır:
- Namlu çıkış hızı (m/s) Havalı sistem Saçmanın namludan çıkış hızı (üreticinin belirttiği değer; saçma ağırlığına göre değişir).
- Namlu çıkış hızı (fps) (fps) Havalı sistem Namlu çıkış hızının feet/saniye cinsinden değeri.
İlgili terimler
- Diabolo saçma Diabolo saçma, havalı silahlarda kullanılan, önü dolu baş ve arkası içi boş etek bölümünden oluşan bel kısmı daralmış kurşun veya alaşım mermidir; etek namluda sızdırmazlık sağlar ve uçuşta saçmayı dengeler.
- Açık nişangah Açık nişangah, namlu üzerindeki gez ve arpacıktan oluşan, optik olmayan mekanik nişan düzeneğidir; dürbün olmadan nişan almayı sağlar ve yakın mesafede hızlı hedef yakalamada kullanılır.
- Arpacık Arpacık, namlu ucunda nişan bandının bittiği yerde bulunan küçük nişan noktasıdır; pirinç, beyaz veya fiber optik (ışıklı) tipleri yaygındır.
- Atalet sistemi Atalet sistemi, yarı otomatik av tüfeklerinde geri tepme enerjisini bir yay ve ataletli mekanizma bloğu aracılığıyla kullanarak kovanı atan ve yeni fişeği süren çalışma sistemidir.
- Backbored namlu Backbored (overbored) namlu, iç çapı kalibrenin standart ölçüsünden bir miktar geniş işlenmiş namludur; amaç saçma sürtünmesini azaltıp dağılımı düzenlemektir.
- BB bilye BB bilye, havalı silahlarda kullanılan yaklaşık 4,5 mm çapındaki küresel çelik mühimmattır; düz (yivsiz) namlulu ve çok atışlı CO2 silahlarda yaygındır, sert yapısı nedeniyle sekme riski taşır.